Symbolen rond de Hervormde kerk

De Vis

De vis is wellicht het oudste geheime teken van de Christelijkheid. Enerzijds in verband met de doop in het water. Anderzijds duidende op het verhaal van de wonderbare spijziging, en op de vele andere keren in het Evangelie waarvan vis, vissen en vissers sprake is. De letters van het Griekse woord voor vis is Ichthus. Deze letters vormen samen de beginletters van de vijf Griekse woorden, die men las als: Jezus Christus Zoon van God en Heiland. Zo was het symbool van de vis voor de Catacomben Christenen een geloofsbelijdenis in één teken.

Het Zonnerad

In heidense tijd heette dit kruis "het Zonnerad". Voor ons is de cirkel het symbool van de eeuwigheid; zonder begin en zonder einde; maar een lege cirkel betekent nul, niets! Het kruis van de levende Heer maakt de eeuwigheid pas tot een leven vol waarde. Door het kruis kreeg de eeuwigheid pas zin. Zo is dit teken voor de Christen een symbool van het overwinnende Lam Gods (Openbaring 21:23).

 

Zespuntige ster

De zespuntige ster heeft een Joods-oud testamentische en een Christelijke Nieuw Testamentische betekenis. Als Davidsster of Salomonszegel komt deze o.a. voor in het wapen en vlag van de staat Israël. Nieuw testamentisch - Christelijk zegt dit teken: twee gelijkzijdige driehoeken doordringen elkaar, de met de basis op aarde (= beneden) de menselijke driehoek die omhoog streeft, teneinde uit eigen kracht het einddoel te bereiken.
De andere driehoek heeft haar basis in de hemel (= boven); dit is de Goddelijke driehoek, de kracht van de Heilige Geest, die vanuit de hemel uit het menselijk streven komt, doorstraald en heilig. Zo is dit bet symbool van het goddelijke, dat in het menselijke doordringt, en zo het symbool van de vleeswording van het woord (Johannes 1:3, 14), de incarnatie. De vijfpuntige ster is vooral geestelijk, de zespuntige is de vereniging van geest en stof in hun wederzijdse doordringing. Zo kan men aan het symbool zien als Christus ' twee naturen: de menselijke met - en zonder de mensen, met tegelijkertijd "de heilige God" (Marcus 1:24); zo is dit onze kerstster bij uitnemendheid.

 

De Rijksappel

Het kruis op de cirkel stelt voor: de aarde waarop wij wonen, ge­steld onder Christus' kruis. Toen dit teken ontstond, kende men nog slechts de drie werelddelen Europa, Azië en Afrika.
Uit het middelpunt van de aarde rijst op het kruis: Christus is Koning en Rechter over heel de bewoonde wereld. “Het kruis staat terwijl de aardbol zich om haar heen wentelt" (Lijfspreuk der Karthuizers).
Slechts de christen koningen en keizers droegen, en dragen, in hun zogenaamd "Rijksappel", dit teken. Zij duiden daarmee aan, dat hun macht aan Christus ontleend is. En dat zij dus aan Hem ondergeschikt blijven.

 

Het Chi – Rho – Kruis

Dit overbekende, maar zelden begerepen symbool is, evenals het zesde kruis een zuiver Christus monogram. Het bestaat uit de letters X en P, die in het grieks van de 2e eeuw staan voor onze Ch en R = Christus, In het zeskruis een ster, die zonder boven of beneden naar alle kanten gelijkelijk uitstraalt en staat voor de hedendaagse hemelse Christus. Het Chi-rho-kruis heeft wel een boven en een onder, een links en een rechts. Zo staat dit teken voor de aardse Christus gestalte, de vleeswording van het woord in de mens Jezus van Nazareth.

 

Het Griekse kruis

Het Griekse kruis heeft vier even lange armen. Het staat niet in de aarde. Het is niet op de aarde. Het is het hemelse kruis, het "teken van de Zoon van de Mensen aan de Hemel" (Mattheus:30). De Zoon des Mensen is de hemelse Christus. De vier armen van dit kruis wijzen naar "de vier winden van de Hemel" (Daniël7 : 2). het wijst naar de "vier Engelen, die staan aan de vier hoeken van de aarde" (Openbaring 7:1) en het proclameert de heerschappij van de Zoon van de mensen, de Levende Heer, over Hemel en aarde.

 

Het zonnekruis

Het zonne- of Keltische kruis of Ions kruis is een combinatie van het Latijnse kruis met het heidense zonnerad. Door de samenvoeging van deze twee ontstond een van de diepzinnigste symbolen van het christelijke geloof. Waar dwarsbalk en paal het Latijnse kruis elkaar snijden boog Jezus het hoofd toen Hij sprak: Het is volbracht (Johannes 19:30), Vader in Uwe handen beveel ik mijn geest (Lukas 23:46). Hier zijn we bij het heilige der heiligen, het allerbinnenste, de diepe kern van het Christelijk geloof. Om dit centrum nu werd de eeuwigheidcirkel getrokken; daardoor werd het heidense zonneteken tot een christelijk symbool van de Sol Invictus, de Onoverwinnelijke.

 

De driehoek in de cirkel

De gelijkzijdige driehoek in de cirkel is een zeer oud Christelijk symbool voor de Goddelijke drievuldigheid. Het duidt aan de geloofsgeheimenis van de drie Goddelijke Personen, de Vader, de Zoon en de Heilige Geest, die samen - ongescheiden en onderscheiden, de ene God, het enige en eeuwige Goddelijke Wezen vormen of zijn.
Binnen de cirkel besloten zegt dit teken: de drie-enige God is de Heer der eeuwigheid, van voor de aanvang der tijden tot na het einde van alle tijd.

 

Het zeskruis

Het is een van zeskruis vele Christusmonogrammen. Dit woord komt van mono (enkel) en gramma (het geschrevene).
Een monogram is alzo: het in enen(geschreven, en meestal: de beginletters van een naam, tot een figuur verwerkt. Zo is dit zeskruis een monogram van de naam Jezus Christus. Want het bestaat uit de Oudgriekse letters hoofdletter I en X. De eerste staat zowat gelijk,met onze J en de tweede met onze CH. Zo is dus de I X = J.Ch. =Jezus Christus.

Ook de reden van een zeskantig kerkraam vormen dit monogram.

 

Het geheim van het hakenkruis

Dit kruis, ook wel Swastica ge­naamd, is heel oud, zelfs v66r Christelijk. Toen het een symbool was voor de zonne-levenskracht.
In de jaren 1934-1945 is dit teken door Hitler gemaakt tot een symbool der Satanskrachten. Daarna is dat gebroken en in vier stukken geslagen. Vier rechte hoeken, vier windhaken. Legt men deze nu op de rechte manier in onderling verband, dan onthullen zij het geheim van het hakenkruis. Zij grenzen uit de onbegrensde ruimte af …. het teken van de Zoon des Mensen (Mattheus 24:30), het Christelijke Griekse kruis. Alleen dit kruis wordt niet zelf getekend doch slechts aangeduid. Het is een verzorgingssymbool. Een geheim.
De winkelhaak laat ons zien, dat een zaak "Haaks" is, recht, zoals het moet, "in de haak". De zoon des mensen blijkt zo recht te zijn, naar links en naar rechts, naar boven en naar beneden, en dus naar alle kanten.

 

Het Latijnse kruis

Dit is het kruishout waaraan Jezus werd ter dood gebracht. Het is door ons mensen, opgericht. Het staat in onze aarde.
Het kruis betekent dat de lange, staande uit de aarde oprijzende paal zegt dat de mens omhoog streeft, uit eigen kracht steeds hoger wil. De dwarsbalk zegt, dat God door dit menselijk streven een streep trekt. Tot hiertoe en niet verder.
Zo betekent dit kruis uit zichzelf "komt de mens er nooit". God moet het doen.